Шығыс Қазақстан облысында «Энергетиктер: энергия ма әлде денсаулыққа қауіп пе?» тақырыбында профилактикалық сабақтар өтті. Ұйымдастырушы — Шығыс Қазақстан облысы білім басқармасының «Өркен» ақпараттандыру және білімді дамыту облыстық ғылыми-әдістемелік орталығы» КММ. Сабақтар облыс оқушыларына арналған сұхбат форматында өткізілді. Олар қазақ және орыс тілдерінде ұйымдастырылып, мазмұны жағынан бірдей болды. Бұл маңызды профилактикалық ақпаратты әртүрлі оқушы топтарына жеткізуге мүмкіндік берді.
Спикер ретінде «Шығыс» профилактикалық медицина орталығы» медициналық мекемесінің қоғамдық денсаулық сақтау дәрігері Батырханова Әйгерім Арманқызы сөз сөйледі. Әңгіме барысында ол энергетикалық сусындардың құрамында кофеин және басқа да компоненттер бар екенін түсіндірді. Олар қысқа уақытқа сергектік сезімін тудырып, ұйқышылдық пен шаршауды азайтады. Алайда бұл әсер уақытша: организм тынығуды алмайды, ал энергия көтерілгеннен кейін одан да үлкен құлдырау басталуы мүмкін.
Балалар мен жасөспірімдерге энергетиктердің зиянына ерекше назар аударылды. Өсу кезеңінде организм кофеинге әсіресе сезімтал келеді. Ол ұйқыны бұзуы, мазасыздықты, ашуланшақтықты күшейтуі, жүрек-қан тамырлары жүйесіне әсер етуі мүмкін. Шамадан тыс қолданғанда жүректің жиі соғуы, дірілдеу, бас ауруы, жүрек айну, ұйқы проблемалары байқалуы ықтимал. Спикер энергетиктің ұйқыны, тамақты, демалысты және емтиханға қалыпты дайындықты алмастырмайтынын атап өтті. Мидың жақсы жұмысы үшін ұйқыны қандыру, дұрыс тамақтану, жеткілікті су ішу және сабақ арасында үзіліс жасау маңызды.
Оқушыларға күн тәртібін сақтау қажеттігі еске салынды. Мектеп оқушыларына кемінде 8–10 сағат ұйықтау, бір уақытта жату, тіпті 21:00–22:00-де ұйқыға дайындалу ұсынылады. Бұл мелатонин сияқты гормондардың өндірілуіне байланысты, олар организмнің қалпына келуіне әсер етеді. Сондай-ақ дене белсенділігі, ұтымды тамақтану және жеке тәртіп маңызды. Ата-аналардың рөлі бөлек аталды: олардың үлгісі, бақылауы және баланың әдеттеріне мұқият болуы тәуелділіктің қалыптасуын болдырмауға көмектеседі.
Сабақтың басты қорытындысы қарапайым: энергетик — энергия емес, денсаулыққа үлкен қауіп. Егер шаршау ұйқыдан кейін де басылмаса, ата-аналарға және дәрігерге жүгіну керек, ал сусындармен мәселені шешуге тырыспау қажет. Мұндай сұхбаттар оқушыларға өз денсаулығына саналы қарауға және дұрыс таңдау жасауға көмектеседі.